Zeugma "Çingene Kızı"

Zeugma "Çingene Kızı"

Zeugma - Çingene Kızı - Zeugma Kenti - Zeugma Mozaikleri

Güzelliğin Gizemi Zeugma: “Çingene Kızı”

Zeugma Çingene Kızı gizemli bakışlarıyla keşfedildiği günden bugüne herkesin ilgisini ve merakını üzerine çekmeye devam ediyor. Yüzlerce yıl öncesinde ince el işçiliği ve detaylı aktarımlarıyla dikkat çeken tarihi mozaik eser yakın zamanda ülkemize kazandırılan eksik parçalarıyla tekrardan sergilenmeye başlayacak. Zeugma çingene kızı mozaiği aslında Zeugma antik kentinin en çok bilinen figürü olmasına rağmen antik kent pek çok değerli başka mozaiği de bünyesinde barındırmaya ve her geçen gün güzelliklerini ortaya çıkarmaya devam ediyor. Zeugma antik kentinde yer alan mozaikler şehrin yüzyıllar önceki kültürünü ve bilgi birikimini de gözler önüne seriyor. Döneminde yer alan pek çok şehirden hatta Roma’dan daha büyük olan şehir zaman içinde gelişen yapısıyla kendine özgü kültürünü ve gücünü dışarıdan gelen etkilere karşı koruyarak uzun yıllar ayakta kalabilmiş.

Zeugma - Çingene Kızı - Zeugma Kenti - Zeugma Mozaikleri

Zeugma Antik Kenti - Kayıp şehrin gizemi: Zeugma Tarihi

Zeugma tarihçesi Scyhthica (İskitya) lejyonu bu kentte Fırat kıyılarını koruyordu. Şehirde mimari önemli ölçüde yer tutuyordu. Zeugma antik kenti ilk başta kentte yer alan askeri lejyon topluluğunun gücü sayesinde önem kazanmaya ve yükselmeye başladı. Sonrasında şehrin etrafından yer alana ticaret yolları sayesinde zenginleşmeye güçlenmeye başladı.

Zeugma - Çingene Kızı - Zeugma Kenti - Zeugma Mozaikleri

Bu dönemde inşa edilen yamaç tarzı roma villaları şehrin yıllar önceki zenginliğini anlatmaya yetiyor. Aynı zamanda Roma döneminden mühür yerine kullanılan “Bulla” isimli pişmiş toprak üzerine işlenmiş mühürler de şehrin ticari ve kültürel bakımından ne denli önemli olduğunu bizlere anlatabilir. Zira Zeugma antik kenti  sahip olduğu bulla koleksiyonu ile dünyanın en geniş koleksiyonu olmasıyla ünlü. Zeugma şehri karşısında yer alan başka bir Roma şehrine bir köprü ile bağlıydı. Şehrin köprü anlamına gelen ismi de zaten buradan geliyor. Zeugma şehrinin büyüklüğü karşısında tutunamayan şehir Zeugma’ya katılarak yer aldığı alanın daha genişlemesini sağlamıştır. Milattan sonraki yıllarda Sasani’ler tarafından yıkılan ve harap edilen şehir eski gücünü yavaş yavaş yitirmiş ve önemini kaybetmiştir.

Zeugma - Çingene Kızı - Zeugma Kenti - Zeugma Mozaikleri

Taşlara işlenmiş zarafet Zeugma Mozaikleri ve Zeugma Müzesi

Zeugma mozaikleri asıl olarak şehrin yerleşim yapısını oluşturan Roma villalarının temelini süslemekteydi. Yamaçlara inşa edilen bu görkemli yapıların zemininde birbirinden farklı ve yüzlerce mozaiğin işlenmesiyle oluşan Zeugma mozaikleri yer almaktaydı. Türkiye’de bir diğer benzeri yalnızca Efes’te bulunan villaların zemininde Zeugma müzesi tarafından şu ana kadar yapılan çalışmalarla yaklaşık 1000 metrakarelik bir mozaik alan ortaya çıkarıldı.  Zeugma mozaikleri ilk zamanlarda siyah ve beyaz çakıl taşları kullanılarak yapılmaya başlanmış, ardından taşlar farklı renklere boyanarak eserler daha renkli hale getirilmiştir. Zeugma şehrinin zengin ve güçlü yapısı sebebiyle şehre akın eden dönem sanatçıları bu mozaiklerin gelişmesine ve yapılmasına önemli katkılarda bulunmuşlardır. İlerleyen dönemlerde Romalıların taşları kesmek için buldukları kendilerine özgü teknikten sonra taşlar üçgen ve dörtgen gibi geometrik şekillerde kesilmeye ve işlenmeye başlamış. Ayrıca yalnızca taş değil altın, gümüş gibi değerli madenler ve cam gibi materyaller de Zeugma mozaikleri yüzeylerinde görülmeye başlanmıştır. Bu malzemeler genellikle Tanrı, İsa gibi figürlerin yapımında tercih ediliyordu. Zeugma mozaikleri her ne kadar yerde görülmeye alışmış olsakta duvar gibi farklı alanlara da işleniyordu. Su geçirmeyen bir harç üzerine uygulanan özel harç karışımlarının ardından mermer tozu ve tuğla içeren bir yapıştırıcıyla Zeugma mozaikleri sağlam bir şekilde oluşturulmaya başlanırdı. Zeugma mozaikleri renkli taşların sıralanması ya da taşların eser bittikten sonra boyanması şeklinde iki farklı teknik kullanılarak hazırlanıyordu. Zeugma mozaikleri oldukça dikkat çekse de şehrin ve kalıntıların önüne geçen bir mozaik var ki o da güzelliği ile dillere destan olmuş Çingene kızı mozaiği. Eser keşfedildiği günden bu yana Zeugma şehrinin ve ülkemizin tanıtımı için çeşitli şekillerde kullanılıyor. Dönemin yansımalarını yüzeyinde barındıran ve yüz ifadesinin bir kısmının olmaması sebebiyle gizemli bir ifadeye bürünen eser tişörtlerden hatıralık eşyalara bir çok ürüne basılarak tanıtılmaya çalışıyor. Ortaya çıkarıldıktan sonra bazı parçaları Amerika’ya kaçırılmış olan mozaikle ilgili çalışmalarını sürdüren Kültür Bakanlığı uzun uğraşlar vererek mozaiğin eksik parçalarını Zeugma müzesi ve esere tekrar kazandırdı.

Zeugma - Çingene Kızı - Zeugma Kenti - Zeugma Mozaikleri

Kültür mirası Zeugma Gaziantep

Zeugma Gaziantep ilinin Nizip ilçesine bağlı Belkıs’da yer alıyor. Yaklaşık 20 bin dönümlük bir araziye yayılmış olan alanın şimdiye kadar çok küçük bir kısmı yeryüzüne çıkarılmış durumda. Şehir merkezinden minibüslerle kolayca ulaşım sağlayıp ziyaret edebileceğiniz şehirde kazı çalışmaları da aralıksız bir şekilde devam ettiriliyor. Şehre yaklaşık 10 kilometre uzaklıkta olan tarihi şehir sular altında kalma tehlikesine karşı korunmaya çalışılıyor. Bazı eserler şimdiden Zeugma müzesine taşınmış durumda. Halen yurtiçi ve yurtdışında yer alan pek çok önemli arkeoloji insanı tarafından şehrin gizli kalmış eserleri gün yüzüne çıkarılmaya ve kültür mirasımız korunmaya çalışılıyor.

Zeugma - Çingene Kızı - Zeugma Müzesi - Zeugma Antik Kenti

Pek çok tasarıma ilham olan Zeugma Çingene Kızı ile birlikte ziyaretçilerini bekliyor. Zeugma Gaziantep için de oldukça önemli bir tanıtım ve turizm ögesi olmuş durumda. Dünya’nın hemen her yerinden görülmeye gelinen eserler bölge halkını da oldukça mutlu ediyor. Zeugma kentini ve eserlerini internet üzerinden de Zeugma kenti web sitesini ziyaret ederek gezebilirsiniz.

 

Önceki ürün Yılbaşı Hediyesi Seçerken Nelere Dikkat Etmeliyiz?
Sonraki ürün Arabeskten Rock Müziğe Bir Halk Ozanı; Müslüm Gürses